kultura

Sztuka generatywna, czyli sztuka maszyn

Czym jest sztuka generatywna? Zobaczcie, jak artyści tworzą dzieła, gdy podpowiadają im maszyny.

Sztuka generatywna jest stosunkowo świeżym pojęciem i dość trudno o jej jednoznaczną definicję. Naszym zdaniem najbardziej adekwatną jest ta autorstwa Philipa Galantera, wykładowcy New York University. - Sztuka generatywna to każda praktyka artystyczna, w której obrębie artysta tworzy system opisany np. za pomocą języka naturalnego, programu komputerowego lub projektu maszyny, który posiada całkowitą lub częściową autonomię wpływającą na ostateczny kształt dzieła - uważa Galanter. Aby lepiej to zrozumieć, przyjrzyjmy się jej przykładom w sztukach wizualnych, designie i muzyce.

Sztuki wizualne

Chance in Game for One, 1990 Ryszard Winiarski Chance in Game for One, 1990 Ryszard Winiarski

Ryszard Winiarski był malarzem, twórcą form przestrzennych i scenografem. Przy tworzeniu stosował randomizację i analizę statystyczną. Jego prace można było znaleźć nie tylko w muzeach w Polsce, ale też Nowym Jorku, Delhi i wielu kolekcjach prywatnych.

Globalny sukces zapewniła mu koncepcja artystyczna, w której zaproponował przełożenie zagadnień z nauk ścisłych, takich jak statystyka, teoria gier czy przypadek, na język sztuki.

Winiarskiego nie interesowała estetyka obrazu - wyznaczał sobie cele naukowe. Za najważniejszy element swoich prac uważał proces myślowy, towarzyszący ich powstawaniu. W późniejszym okresie swojej działalności pracował nad programami komputerowymi, tworzącymi wizualizacje. Na początku swojej kariery posługiwał się głównie czernią i bielą, odpowiednikami matematycznych zer i jedynek. Co ciekawe, o końcowym kształcie jego prac decydował przypadek. Artysta rzucał kostką lub wybierał przypadkowe liczby. Jak twierdził, w strukturze świata można znaleźć mnóstwo przypadkowych elementów, które w swoich pracach łączył z programowaniem.

quayola

Quayola jest artystą, którego eksperymenty wizualne polegają na reinterpretacji klasycznych dzieł sztuki poprzez sprowadzenie ich do siatki trójkątów i poddania transformacjom. Przykład jego twórczości możecie zobaczyć na powyższym wideo. Artysta na stałe mieszka w Londynie, gdzie tworzy swoje prace oparte na fotografii i animacji.

O tym artyście wspominaliśmy już wcześniej, jednak subBlue trudno byłoby tu pominąć.

Reprezentuje nowy nurt sztuki generatywnej, tworzonej za pomocą algorytmów 'rzeźbionych' przez artystę.

Fraktalne, nieskończenie złożone przestrzenie jego autorstwa to wysoki poziom abstrakcji - nie dałoby się ich stworzyć za pomocą 'manualnych' metod. Sam artysta nazywa siebie 'koderem, designerem i byłym fizykiem, który lubi eksplorować matematyczne i generatywne krajobrazy'.

0001 iterated substrate 2003 Jared Tarbell 0001 iterated substrate 2003 Jared Tarbell

Jared Tarbell tworzy generatywne kompozycje - przypominają widziane z lotu ptaka, niezwykle złożone plany miast. Linie, które widzicie na obrazie powyżej, tworzy algorytm, a stworzone przestrzenie wypełnia paletą barw z jednego z obrazów Jacksona Pollocka.

Artysta często podkreśla, że uważa komputer za współautora swoich prac.

Written Images CME Robert Hodgin Written Images CME Robert Hodgin

Robert Hodginto to zamieszkały na Brooklynie artysta i koder. Jego prace są wizualizacjami danych w 2D oraz symulacjami terenu w 3D. Jako inspiracje wymienia fizykę teoretyczną, astronomię, silniki cząstek i audiowizualizacje. Praca, którą widzicie powyżej, została zainspirowana kosmicznym zjawiskiem koronalnego wyrzutu masy. CME to tworzący się na Słońcu obłok plazmy, w którym pole magnetyczne jest bardziej intensywne, przez co jest przyśpieszany w obszarze korony słonecznej i wyrzucany w przestrzeń międzyplanetarną.

Przygotowana przez Hodgina praca była elementem projektu 'Written Images', który miał skłonić artystów do tworzenia sztuki generatywnej. Pracę do 'Written Images' przygotował również Marcin Ignac. Polski artysta, programista i projektant na stałe mieszka i pracuje w Londynie. Jego prace to połączenie pasji do grafiki i sztuki programowania. Wideo, które możecie zobaczyć powyżej, przedstawia meduzy, stworzone przez algorytmy.

Muzyka

upc

Być może Mozart nie kojarzy wam się z muzyką generatywną, jednak to on wykorzystywał rzuty kością do remiksowania swoich utworów.

To przykład jednej z najprostszych strategii generatywnych - randomizacji.

Czysto losowe dźwięki nie dają jednak przekonującego artystycznie efektu, dlatego artysta szedł na kompromis pomiędzy tym, co ustalone, a tym, co było generowane bez kontroli.

Pojęcie muzyki generatywnej spopularyzował słynny Brian Eno. Kompozytor wypuścił także sporo aplikacji na urządzenia mobilne, które pozwalają aktywnie tworzyć generatywną muzykę. Należą do nich Bloom - apka, dzięki której pobawimy się muzycznymi wizualizacjami, Scape - do tworzenia 'muzyki, która myśli za siebie' i Air - idealna do wymyślania muzyki na lotnisko.

Cellular Synthesis to system autorstwa Pawła Janickiego. Generuje on muzykę na podstawie symulacji - tzw. 'automatów komórkowych'. - Celem projektu jest umożliwienie kreacji złożonych i bogatych struktur dźwięku poprzez kontrolowanie olbrzymich ilości parametrów i korzystanie z okazji, jakie daje programowanie - tłumaczy artysta.

Zresztą większość powszechnie używanego oprogramowania do tworzenia muzyki elektronicznej posiada komponenty i efekty charakteryzujące się randomizacją oraz bardziej zaawansowanymi technikami generatywnymi.

Architektura i design

W przypadku designu często używa się również określenia 'parametryczny', przez co rozumiemy systemy generujące bardzo złożone formy, trudne lub praktycznie niemożliwe do 'ręcznego' zaprojektowania, kontrolowane w pewnym stopniu przez kilka wyznaczonych przez projektanta, kluczowych parametrów.

upc

N-e-r-v-o-u-s system to studio znane przede wszystkim z tworzenia generatywnej biżuterii, w której inspiracją są procesy zachodzące w naturze i zapisane za pomocą algorytmów. Dodatkowym asem w rękawie studia jest to, że klienci mogą interaktywnie wpływać na funkcjonowanie stworzonych przez studio algorytmów i generować unikalną, spersonalizowaną biżuterię.

Powyżej możecie zobaczyć ICD/ITKE Research Pavilion, czyli pawilon utkany z polimerowych włókien przez roboty przemysłowe. Zarówno ogólna forma pawilonu, jak i szczegóły konstrukcji nie są dziełem ręki projektanta, ale wygenerowano je na podstawie symulacji zainspirowanych mikrostrukturą chitynowego pancerza stonki ziemniaczanej. Dlaczego akurat stonki? Jej pancerz charakteryzuje się bardzo dużą lekkością i wytrzymałością.

Lotnisko Shenzen Bao Lotnisko Shenzen Bao

Lotnisko Shenzen Bao to przykład architektury generatywnej na wielką skalę. Zostało w całości stworzone za pomocą metodologii parametrycznej.

Sztuka autonomiczna

Wszystkie przedstawione przykłady charakteryzują się oddaniem części 'mocy' artysty na rzecz zautomatyzowanego systemu lub narzędzia.

Jednak zwykle w przypadku sztuki generatywnej autonomia systemów zatrzymuje się na stosunkowo niskim poziomie abstrakcji.

To algorytm bezpośrednio kreśli miliony linii, jednak zwykle sam nie tworzy spontanicznie symbolicznych reprezentacji obiektów i nie podejmuje decyzji dotyczących kierunku estetycznego danej kreacji.

google ai

W dobie szybkich postępów w obszarze techniki deep learning, dzięki której komputery zaczynają postrzegać świat w sposób znacznie bardziej zbliżony do ludzkiego, nie jest wykluczone, że narzędzia generatywne staną się wręcz autonomicznymi, rozwijającymi się spontanicznie twórczymi bytami, kierowanymi jedynie poprzez sugestie, które poda im artysta.

  • upc nowe logo 2

!!KONKURS!! 'TO FAJNIE DZIAŁA'

Rusza pierwszy konkurs UPC Digital Art, organizowany przez UPC Polska. Konkurs skierowany jest do artystów, którzy tworzą sztukę nowych mediów: ilustratorów, twórców muzyki i animacji. Zadaniem konkursowym jest przygotowanie 30-sekundowej animacji, pokazującej wybrany proces działania - np. zjawisko fizyczne, proces mechaniczny lub społeczny. Liczy się przede wszystkim innowacyjne podejście do jego zilustrowania. Dlatego uczestnicy konkursu zobowiązani są do wykorzystania szerokiej gamy dostępnych technik analogowych i cyfrowych, takich jak np. druk 3D, mapping 3D, modelowanie, papier, kodowanie generatywne itd. Podstawowym kryterium oceny prac będzie kreatywne rozwinięcie i zinterpretowanie hasła ’To fajnie działa’.

Twórcy zwycięskiej animacji zdobędą 20 tysięcy złotych, a także zapewnioną promocję swojej pracy.

Celem UPC Digital Art jest promocja artystów nowych mediów oraz stworzenie pierwszego przeglądu polskiej sceny digital art. Jeśli i wy chcecie dołączyć do tego projektu, w pierwszym etapie UPC Digital Art, do 16.08 nadsyłajcie zgłoszenia zawierające swoje portfolio na adres upcdigitalart@fpiec.pl.

W drugim etapie konkursu, który wystartuje pod koniec sierpnia, wyłonione zespoły przygotują animację zgodną z briefem. Uczestnicy podczas przygotowywania finalnego projektu będą uczestniczyć w warsztatach mentorskich z udziałem między innymi Jakuba Koźniewskiego, Radzimira Dębskiego, Pawła Janickiego oraz Andrzeja Pągowskiego.

Regulamin konkursu możecie znaleźć tutaj.

Organizator konkursu: UPC Polska
Partner kreatywny: F5
Partnerzy: Facebook, Platige Image, Sundance Channel.

Prace zbierane będą do 30.09. 2015. Finałowym wydarzeniem pilotażowej odsłony UPC Digital Art będzie gala wręczenia nagród.

Powodzenia!

upc plakat 4